90 lat Energetyki Tarnowskiej 1910-2000

Odsłonięcie tablicy ku czci Rektora prof. Jana Studniarskiego


Historia energetyki tarnowskiej sięga początków XX wieku i wiąże się z intensywnym rozwojem miasta oraz jego infrastruktury. Ówczesny Tarnów rozbudowywał się, powstawały pierwsze zakłady przemysłowe, istniała konieczność rozwoju komunikacji miejskiej, a także podjęcia istotnych decyzji przez władze miasta, umożliwiających poprawę warunków życia mieszkańców i dalszy rozwój Tarnowa. Prawie jednocześnie zaakceptowano projekty trzech ważnych inwestycji miejskich - budowy wodociągu, elektrowni i gazowni.

1907

W archiwalnych dokumentach z 1907 r. znaleziono pierwszą wzmiankę o konieczności stworzenia źródeł energii elektrycznej, która miałaby uruchamiać pompy wodociągu miejskiego oraz zasilać linię tramwajową prowadzącą z dworca kolejowego na Grabówkę (ul.Lwowska).

We wrześniu 1907 r. Komisja Inicjatywy pod przewodnictwem barona Rogera Battaglii posła z miasta Tarnowa do Rady Państwa we Wiedniu składa wniosek o rozpoczęcie budowy elektrowni. Rada Miejska akceptuje wniosek i upoważnia magistrat do jego realizacji.

1908

Znany elektrotechnik ze Lwowa - inż. Adolf W. Schleyen otrzymuje zlecenie od Rady Miejskiej na opracowanie projektu elektrowni.

1909

Burmistrz Tarnowa Tadeusz Tertil ogłasza w sierpniu przetarg na budowę elektrowni, która rozpoczyna się już we wrześniu i zdumiewa wszystkich swoim zaskakująco szybkim tempem.

22 września 1910

Podczas posiedzenia Rady Miejskiej dyrektorem elektrowni zostaje mianowany dr Jan Studniarski - znany specjalista w zakresie elektrotechniki, późniejszy profesor zwyczajny i rektor Akademii Górniczej w Krakowie.

W 1910 r. Austriackie Ministerstwo Kolei podejmuje decyzję o korzystaniu z energii elektrycznej przez dworzec kolejowy w Tarnowie.

24 listopada 1910

Uroczyste poświęcenie i przekazanie do użytkowania Elektrowni Miejskiej w Tarnowie równocześnie z dworcem kolejowym oraz wodociągami.

Zadaniem elektrowni było dostarczanie prądu dla oświetlenia publicznego miasta, konsumentów prywatnych, odbiorców przemysłowych, dla wodociągów miejskich oraz na potrzeby zasilania planowanego już wówczas tramwaju miejskiego.

1910/1911

Tarnowianie poznają zalety elektryczności, instalując w zamożniejszych domach, restauracjach, sklepach - oświetlenie elektryczne. W kwietniu 1911 r. zostaje uruchomione uliczne oświetlenie elektryczne, systematycznie rozbudowywane w kolejnych dzielnicach miasta.

25 września 1911

Burmistrz Tadeusz Tertil przekazuje mieszkańcom Tarnowa linię kolei tramwajowej łączącej Dworzec Kolejowy z ulicą Lwowską.

1912

Zafascynowanie elektrycznością i jej wszechstronne zastosowanie sprawia, że zapotrzebowanie na prąd jest ogromne, a moc elektrowni okazuje się być niewystarczająca.

Dyr. J. Studniarski składa w Radzie Miejskiej projekt rozbudowy elektrowni.

W 1912 r. w Tarnowie było czynnych:

Stali odbiorcy energii elektrycznej:

W elektrowni pracują 63 osoby.

Takie były historyczne początki rozwoju energetyki w Tarnowie i wprowadzenia elektryczności do życia codziennego mieszkańców miasta.

Pamiętając o wydarzeniach z początku wieku i o postaciach zasłużonych dla energetyki, Zarząd Zakładu Energetycznego Tarnów S.A. postanowił uznać i przypomnieć tarnowianom szczególne zasługi profesora Jana Studniarskiego.

W 1997 roku podczas otwarcia nowoczesnego Centrum Obsługi Klienta, mieszczącego się w odremontowanym i zmodernizowanym budynku dawnej Hali Maszyn Elektrowni Miejskiej, na ręce ówczesnego Prezydenta Miasta skierowano wniosek o nadanie ulicy, przy której znajduje się historyczny budynek Elektrowni, imienia profesora Jana Studniarskiego. Wniosek ten został pozytywnie rozpatrzony przez Radę Miejską i w kwietniu 1998 roku nazwa ulicy została zmieniona.

Akademia jubileuszowa w tarnowskim teatrze im. Ludwika Solskiego
Akademia jubileuszowa w tarnowskim
teatrze im. Ludwika Solskiego

W roku 2000, w którym obchodzony jest jubileusz 90-lecia Energetyki Tarnowskiej, została ufundowana tablica pamiątkowa poświęcona Janowi Studniarskiemu i umieszczona na wspomnianym budynku Elektrowni, który obecnie jest siedzibą dwóch Rejonów Dystrybucji Tarnów-Miasto i Tarnów-Teren.

Uroczyste odsłonięcie tablicy miało miejsce 22 września 2000r. dokładnie w 90 lat po objęciu przez J. Studniarskiego stanowiska dyrektora Elektrowni Miejskiej.

Wzięli w nim udział przedstawiciele władz Tarnowa z wiceprezydentem Andrzejem Sasakiem oraz instytucji i firm zaprzyjaźnionych z tarnowską energetyką, wśród których znalazły się Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie oraz Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Tarnowie, którą reprezentował jej prorektor prof. Stanisław Mitkowski. Akademię Górniczo-Hutniczą, której J. Studniarski był rektorem w latach 1922-1924, reprezentował prof. Władysław Longa - Prezes Stowarzyszenia Wychowanków AGH. Podczas jubileuszowego spotkania w Tarnowskim Teatrze prof. W. Longa odczytał list gratulacyjny podpisany przez Rektora AGH prof. Ryszarda Tadeusiewicza, który składając Zarządowi Zakładu Energetycznego Tarnów S.A. serdeczne życzenia i gratulacje z okazji jubileuszu, podziękował za uhonorowanie tablicą pamiątkową prof. Jana Studniarskiego, co jest również kolejnym wyrazem wieloletniej dobrej współpracy łączącej Akademię Górniczo-Hutniczą w Krakowie i Zakład Energetyczny Tarnów S.A.

Tablica odsłonięta
Tablica odsłonięta

Szanowny Pan
Dariusz Lubera
Prezes Zarządu ZET S.A.
Dyrektor Generalny


Szanowny Panie Prezesie


W imieniu własnym, jak również całej społeczności Akademii Górniczo-Hutniczej, składam na Pana ręce serdeczne życzenia i gratulacje z okazji Jubileuszu 90-lecia energetyki tarnowskiej.

Tak piękny Jubileusz jest okazją do podsumowań, refleksji i planów na przyszłość. Jestem dumny, że wieloletnie związki z naszą Uczelnią zostaną uczczone w ten szczególny sposób - tablica pamiątkowa poświęcona Profesorowi Janowi Studniarskiemu, Rektorowi AGH w latach 1922-24, twórcy laboratorium elektrotechniki w Akademii Górniczej, to wielki zaszczyt dla społeczności naszej Uczelni, to piękne uhonorowanie współpracy naszych instytucji.

Życzę zatem Panu Prezesowi oraz wszystkim Pracownikom Zakładu Energetycznego Tarnów S.A. dumy i zadowolenia z dotychczasowych osiągnięć. Życzę Panu Prezesowi osobiście, a także wszystkim pracownikom, aby przyszłość tej ważnej dla naszego regionu i Kraju gałęzi przemysłu obfitowała w same sukcesy i rozwój, aby czas reform i przemian w Polsce sprzyjał reformom i rozwojowi tarnowskiej energetyki.


Z wyrazami szacunku


Rektor AGH
Prof. dr hab. inż. Ryszard Tadeusiewicz
Kraków, wrzesień 2000 r.